چهارشنبه ۰۷ مرداد ۱۴۰۵ - ۲۱:۵۲

تاریخ: ۳۱ تير ۱۴۰۵ ، ساعت ۲۲:۵۶

بازدید: ۴۳

کد خبر: ۴۰۰۶۵۵

سرویس خبر : معادن و مواد معدنی

نقشه راه تحول دیجیتال ایمیدرو

ایمیدرو برنامه پنج ساله تحول دیجیتال برای توسعه معدن هوشمند و افزایش بهره‌وری را رونمایی کرد

‌می‌متالز - نقشه راه تحول دیجیتال سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدن (ایمیدرو) در یک برنامه پنج ساله و چهار مرحله‌ای با هدف هوشمندسازی معادن، بهینه‌سازی مصرف انرژی و ارتقای بهره‌وری زنجیره معدن و صنایع معدنی تدوین شد.

به گزارش می‌متالز، سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدن ایران (ایمیدرو) نقشه راه تحول دیجیتال خود را به عنوان چارچوبی عملیاتی برای گذار از شیوه‌های سنتی مدیریت به حکمرانی داده‌محور و هوشمندسازی فرآیند‌ها تدوین کرده است. بهاره خازنی، مدیر مرکز نوآوری، هوشمندسازی و ایمنی ایمیدرو، اعلام کرد این سند در افق پنج ساله طراحی شده و مرحله‌بندی آن شامل چهار موج اجرایی با عناوین پایه‌گذاری، مقیاس‌گذاری، گسترش و بهره‌برداری دیجیتال است. برای هر مرحله شاخص‌های کلیدی عملکرد (KPI) تعریف شده تا اجرای پروژه‌ها به صورت مستمر پایش و ارزیابی شود و از انحراف احتمالی جلوگیری شود.

نقشه راه مورد نظر، فراتر از پیاده‌سازی فناوری، تاکید ویژه بر خلق ارزش پایدار در زنجیره معدن و صنایع معدن دارد. خازنی ضمن اشاره به اهداف برنامه هفتم توسعه خاطرنشان کرد دستیابی به رشد ۱۳ درصد در بخش معدن بدون بهره‌گیری از فناوری‌های نوین و افزایش بهره‌وری ممکن نیست و بر اساس این برنامه، ۳۵ درصد از رشد مورد انتظار باید از محل ارتقای بهره‌وری محقق شود. از این رو، توسعه زیرساخت‌های دیجیتال، بهره‌گیری از هوش مصنوعی و استقرار فناوری‌های هوشمند به‌عنوان محور‌های اصلی راهبرد معرفی شده‌اند.

یکی از نکات برجسته سند، تمرکز بر مدیریت هوشمند ناترازی انرژی و کاهش هزینه‌های عملیاتی است؛ موضوعی که می‌تواند در کوتاه‌مدت هزینه تولید را کاهش دهد و در میان‌مدت ظرفیت رقابت‌پذیری بنگاه‌های معدن را بهبود بخشد. به‌علاوه، تصمیم‌گیری مبتنی بر داده و بهینه‌سازی فرآیند‌های تولید از دیگر اهداف اعلام شده‌اند که می‌توانند به تسریع در رفع گلوگاه‌های تولید و کاهش ضایعات منجر شوند.

در بخش امنیت اطلاعات ایمیدرو تاکید کرده است که پیاده‌سازی فناوری‌های نوین و راهکار‌های مبتنی بر هوش مصنوعی بر پایه پلتفرم‌های بومی و با رعایت کامل استاندارد‌های امنیت داده انجام خواهد شد. به گفته خازنی، تمامی فناوری‌های جدید پیش از استقرار در محیط‌های عملیاتی، در محیط‌های آزمایشی (Sandbox) مورد ارزیابی قرار می‌گیرند تا از کارایی، پایداری و امنیت آنها اطمینان حاصل شود؛ رویکردی که ریسک نفوذ و اختلال در سامانه‌های حیاتی را کاهش می‌دهد و زمینه اعتمادپذیری برای سرمایه‌گذاری بیشتر فراهم می‌کند.

در گام نخست اجرای نقشه راه، ایجاد سه معدن هوشمند به‌عنوان پروژه پایلوت در دستور کار قرار گرفته که شامل معادن زیرزمینی زغال‌سنگ با تمرکز بر ارتقای ایمنی و همچنین معادن روباز است. این طرح‌های پایلوت علاوه بر بهبود ایمنی و کاهش هزینه‌ها، امکان مستندسازی تجارب، بومی‌سازی فناوری‌ها و تولید الگوی قابل تکرار برای سایر معادن کشور را فراهم خواهد کرد و می‌تواند به شتاب تحول دیجیتال در سطح ملی کمک کند.

اجرای موفق این نقشه راه می‌تواند چند اثر مهم بر بازار‌ها و زنجیره تأمین داشته باشد. نخست، افزایش بهره‌وری به معنای کاهش متوسط هزینه مرزی تولید است که در صورت تداوم می‌تواند به بهبود حاشیه سود شرکت‌های معدن و فشار کاهشی بر قیمت تمام‌شده محصولات منجر شود؛ این امر به‌ویژه برای کالا‌های صادراتی می‌تواند رقابت‌پذیری ایران را در بازار‌های هدف تقویت کند. دوم، مدیریت هوشمند انرژی و کاهش هزینه‌های انرژی می‌تواند به کاهش وابستگی به ورودی‌های سوختی و افزایش پایداری تولید کمک کند؛ امری که در بلندمدت به ثبات عرضه داخلی و اتکای کمتر به واردات انرژی خرد منجر خواهد شد.

با این حال، سرعت و گستره اثرگذاری این برنامه به چند عامل بستگی دارد: توانایی بومی‌سازی فناوری‌ها، کیفیت آموزش نیروی انسانی و ایجاد زیرساخت‌های ارتباطی و داده‌ای در محدوده فعالیت معادن و صنایع معدن. تا زمانی که شبکه‌های مخابراتی، مراکز داده و اکوسیستم ارائه‌دهندگان راهکار‌های دیجیتال به صورت همگرا توسعه نیابند، بهره‌برداری کامل از ظرفیت‌های هوشمندسازی محدود خواهد بود. همچنین هزینه‌های اولیه سرمایه‌گذاری و نیاز به ارتقای مهارت نیروی انسانی می‌تواند در کوتاه‌مدت بار مالی ایجاد کند، اما در میان‌مدت بازدهی سرمایه‌گذاری از طریق کاهش هزینه و افزایش تولید قابل انتظار است.

اگر پروژه‌های پایلوت به نتایج مطلوب برسند و الگو‌ها قابل توسعه باشند، امکان تقویت صادرات مواد معدن و محصولات فراوری‌شده فراهم خواهد شد. از سوی دیگر، بهبود ایمنی و کاهش هزینه‌های تولید می‌تواند به جذب سرمایه‌گذاران داخلی و خارجی کمک کند؛ هرچند تحریم‌ها و محدودیت‌های بین‌المللی همچنان می‌تواند مانع ورود فناوری‌های خارجی و سرمایه‌گذاری مستقیم شود، لذا تاکید ایمیدرو بر پلتفرم‌های بومی یک راهبرد محتاطانه و واقع‌بینانه است.

تمرکز بر سرمایه انسانی از دیگر مولفه‌های کلیدی سند است. ایمیدرو آموزش نیروی انسانی، ارتقای سواد دیجیتال و توسعه مهارت‌های تخصصی را به عنوان اولویت اعلام کرده است که تحقق این هدف شرط لازم برای بهره‌برداری موثر از فناوری‌های پیاده‌سازی شده است. بدون نیروی انسانی ماهر، حتی بهترین زیرساخت‌ها نیز کارایی کامل نخواهند داشت.

نقشه راه تحول دیجیتال ایمیدرو گام مهمی در جهت مدرنیزه کردن مدیریت و عملیات در بخش معدن و صنایع معدن ایران است. این برنامه در صورت اجرا و پشتیبانی سیاست‌گذارانه می‌تواند بهره‌وری را افزایش، هزینه‌های انرژی و تولید را کاهش و جایگاه رقابتی شرکت‌های معدن را در بازار‌های داخلی و خارجی تقویت کند. اما تحقق این نتایج منوط به هم‌آهنگی زیرساخت‌های فناوری اطلاعات، آموزش نیروی کار و سازوکار‌های کارآمد برای بومی‌سازی فنون جدید است. در کوتاه‌مدت هزینه و تلاش قابل توجهی لازم است، اما چشم‌انداز میان‌مدت و بلندمدت نویدبخش افزایش پایداری، ایمنی و رقابت‌پذیری بخش معدن ایران است.

منبع: فلزات آنلاین