سخنرانی الهام‌بخش مهندس «محمدرضا بهرامن» در همایش «اقتصاد دریامحور و ظرفیت‌های معدنی ایران»

‌می‌متالز - در جریان برگزاری همایش اقتصاد دریا محور و ظرفیت‌های منابع معدنی و زمین‌شناسی ایران، مهندس محمدرضا بهرامن، رئیس هیات‌ مدیره خانه معدن ایران، در سخنرانی افتتاحیه خود بر ضرورت پیوند میان دو قلمرو «زمین و دریا» برای تحقق توسعه پایدار کشور تأکید کرد.

به گزارش می‌متالز، وی با اشاره به موقعیت استراتژیک ایران در خلیج فارس، دریای عمان و دریای خزر گفت: «دریا برای ما تنها جغرافیا نیست، بلکه راهبرد ملی است. اگر در گذشته از دریا برای تجارت کالا استفاده می‌کردیم، امروز باید از آن برای تجارت فناوری و ثروت معدنی بهره ببریم.»

بهرامن افزود: در روزگاری که اقتصاد جهانی بر سه ستون «منابع طبیعی»، «دانش و فناوری»، و «ارتباطات جهانی» استوار است، ایران عزیز ما در موقعیتی قرار دارد که هر سه این مؤلفه‌ها را در اختیار دارد. ما کشوری هستیم با بیش از ۵۸۰۰ کیلومتر نوار ساحلی در شمال و جنوب، در کنار ذخایر غنی معدنی در سراسر سرزمین‌مان. پیوند این دو حوزه - دریا و معدن - می‌تواند افق تازه‌ای از توسعه پایدار و اقتصاد متوازن را رقم بزند.

در این همایش، ما از «اقتصاد دریامحور» سخن می‌گوییم؛ اما این مفهوم، فراتر از بنادر و کشتیرانی است. اقتصاد دریامحور یعنی بهره‌گیری از ظرفیت‌های عظیم دریا در همه عرصه‌ها - از انرژی و حمل‌ونقل تا منابع معدنی و صنایع وابسته.

دریا، منبعی از ثروت معدنی است

کف دریا‌های جنوبی ایران، از خلیج فارس تا دریای عمان، میزبان ذخایری از مواد معدنی استراتژیک است: گوگرد، فسفات، منگنز، ماسه‌های معدنی حاوی تیتانیوم و زیرکون، و حتی پتانسیل‌های معدنی فلزات نادر در عمق بستر دریا.

اکتشاف و بهره‌برداری علمی از این منابع، با رعایت ملاحظات زیست‌محیطی، می‌تواند جایگاهی تازه برای ایران در زنجیره جهانی مواد خام ایجاد کند.

سواحل مکران، آینده صنایع معدنی ایران است

در نوار جنوبی کشور، از چابهار تا جاسک، بستری بی‌نظیر برای توسعه صنایع معدنی و فرآوری مواد خام فراهم است.

این منطقه می‌تواند به هاب صادراتی محصولات معدنی ایران بدل شود؛ جایی که معدن در دل کویر استخراج می‌شود، اما ارزش افزوده آن در کنار دریا و با دسترسی به مسیر‌های بین‌المللی حمل‌ونقل ایجاد می‌گردد.

اقتصاد دریامحور، بدون پیوند با معدن ناقص است.

برای آنکه اقتصاد دریایی ما پویاتر شود، باید صنایع معدنی را به سواحل ببریم: از احداث پالایشگاه‌های مواد معدنی گرفته تا صنایع فولاد ساحلی، واحد‌های تولید آلومینیوم و پتروشیمی‌های معدنی. این مدل، نه‌تنها هزینه حمل‌ونقل و انرژی را کاهش می‌دهد، بلکه موجب توسعه متوازن منطقه‌ای و اشتغال پایدار در استان‌های ساحلی می‌شود.

و اما نقش فناوری و هوش مصنوعی: امروز اکتشافات ژئوفیزیکی دریایی، مدل‌سازی سه‌بعدی بستر دریا و پایش زیست‌محیطی با استفاده از هوش مصنوعی، بخش جدایی‌ناپذیر آینده اقتصاد دریامحور هستند.

ما در خانه معدن ایران باور داریم که بدون ورود فناوری‌های نوین، دستیابی به اقتصاد معدنی دریایی ممکن نخواهد بود.

در این مسیر، باید نگاهی جامع و آینده‌نگر داشت. «اقتصاد دریامحور» صرفاً یک پروژه عمرانی یا صنعتی نیست؛ بلکه یک استراتژی ملی است.

اتصال زیرساخت‌های معدنی کشور به بنادر جنوبی، ایجاد خوشه‌های صنعتی مبتنی بر مواد معدنی در سواحل، و جذب سرمایه‌گذاری خارجی از طریق مناطق آزاد دریایی، گام‌هایی است که می‌تواند ایران را به قدرت معدنی و صنعتی خاورمیانه در حوزه اقتصاد دریامحور تبدیل کند.

در پایان، بر این باورم که اگر زمین و دریا را نه جدا از هم، بلکه در پیوندی سازنده ببینیم، می‌توانیم ایران را به الگویی درخشان از توسعه متوازن، نوآوری پایدار و هم‌افزایی اقتصادی بدل کنیم.