«تجلی» در مسیر حرکت به سمت سرمایه‌گذاری جدید

به گزارش می‌متالز به نقل از روابط عمومی تجلی و تیتر ۲۰، تمرکز هم‌زمان بر عناصر نادر خاکی، توسعه اکتشاف، تکمیل زنجیره فولاد، ورود شرکت‌های زیرمجموعه به بورس و سرمایه‌گذاری در تحقیق و توسعه نشان می‌دهد این هلدینگ در تلاش است از یک سرمایه‌گذار صرف در پروژه‌های معدنی، به بازیگری فعال در حوزه مواد معدنی راهبردی و صنایع پیشرفته تبدیل شود.

این تغییر رویکرد در شرایطی رخ می‌دهد که بازار جهانی مواد معدنی وارد مرحله‌ای تازه شده است. رشد هوش مصنوعی، توسعه خودرو‌های برقی، گسترش مراکز داده، انرژی‌های تجدیدپذیر و صنایع دفاعی، تقاضا برای فلزات راهبردی را به شکل بی سابقه‌ای افزایش داده و بسیاری از کشور‌ها سیاست‌های معدنی خود را بر پایه امنیت زنجیره تأمین بازنگری کرده‌اند.

در میان برنامه‌های اعلام شده، احداث کارخانه تولید انبوه عناصر نادر خاکی بدون تردید مهم‌ترین پروژه تجلی محسوب می‌شود. این عناصر که در تولید آهنربا‌های دائمی، موتور خودرو‌های برقی، توربین‌های بادی، تجهیزات پزشکی، صنایع دفاعی و تراشه‌های الکترونیکی کاربرد دارند، طی سال‌های اخیر به یکی از مهم‌ترین محور‌های رقابت ژئوپلیتیکی میان قدرت‌های اقتصادی تبدیل شده‌اند.

اگرچه چین هم‌چنان بازیگر اصلی فرآوری عناصر نادر خاکی در جهان است، اما آمریکا، اتحادیه اروپا، استرالیا، هند و کشور‌های عربی سرمایه‌گذاری‌های گسترده‌ای برای کاهش وابستگی به زنجیره تأمین چین آغاز کرده‌اند. در چنین فضایی، ورود ایران به حوزه فرآوری این عناصر می‌تواند فراتر از یک پروژه صنعتی، به ایجاد یک مزیت راهبردی در اقتصاد معدنی کشور منجر شود.

البته موفقیت این پروژه تنها به راه‌اندازی کارخانه وابسته نیست. بازار جهانی عناصر نادر خاکی بیش از هر چیز بر فناوری جداسازی، خلوص محصولات، استاندارد‌های کیفی و دسترسی به بازار‌های صادراتی استوار است، بنابراین تجلی برای تبدیل شدن به یک بازیگر اثرگذار، باید علاوه بر تولید، در فناوری و توسعه بازار نیز سرمایه‌گذاری کند.

دومین محور مهم برنامه‌های هیات مدیره، ادامه فعالیت‌های اکتشافی برای تعیین ذخایر قطعی و توسعه معادن است.

این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که بسیاری از شرکت‌های معدنی ایران طی سال‌های گذشته بیشتر بر بهره‌برداری از ذخایر موجود متمرکز بوده‌اند، در حالی که روند جهانی نشان می‌دهد سرمایه‌گذاری در اکتشاف به یکی از اولویت‌های اصلی صنعت معدن تبدیل شده است.

افزایش مصرف جهانی مس، لیتیوم، عناصر نادر خاکی و سایر مواد معدنی حیاتی باعث شده کشور‌هایی که ذخایر جدید کشف می‌کنند، از مزیت رقابتی بلندمدت برخوردار شوند. از این منظر، تمرکز تجلی بر توسعه اکتشاف را می‌توان اقدامی پیشگیرانه برای تضمین خوراک پروژه‌های آینده و کاهش ریسک کمبود ذخایر در سال‌های پیش‌ رو دانست.

یکی دیگر از برنامه‌های اعلام شده، تکمیل پروژه‌های صنعتی از جمله فولاد شرق خراسان است.

این سیاست با روند غالب صنعت معدن جهان هم‌خوانی دارد، روندی که بر توسعه زنجیره ارزش و کاهش خام‌فروشی تأکید می‌کند.

در سال‌های اخیر بسیاری از کشور‌های معدنی تلاش کرده‌اند سهم بیشتری از ارزش افزوده را در داخل مرز‌های خود ایجاد کنند. به همین دلیل سرمایه‌گذاری در واحد‌های فرآوری، فولاد، آلیاژ‌های خاص و صنایع پایین‌دستی به یکی از محور‌های اصلی سیاست‌های معدنی تبدیل شده است.

برای تجلی نیز توسعه پروژه‌های صنعتی به معنای ایجاد جریان درآمدی پایدارتر، کاهش وابستگی به نوسانات قیمت مواد خام و افزایش ارزش دارایی‌های شرکت خواهد بود.

از منظر مالی، برنامه پذیرش دو شرکت زیرمجموعه در بورس نیز اهمیت قابل توجهی دارد.

در شرایطی که اجرای پروژه‌های معدنی به سرمایه‌گذاری‌های سنگین و دوره بازگشت طولانی نیاز دارد، استفاده از ظرفیت بازار سرمایه می‌تواند فشار تأمین مالی را کاهش داده و امکان جذب منابع جدید را فراهم کند.

عرضه شرکت‌های پروژه‌محور علاوه بر تأمین نقدینگی، شفافیت مالی، نظارت سهامداران و ارزش‌گذاری واقعی دارایی‌ها را نیز افزایش می‌دهد، موضوعی که در سال‌های اخیر به یکی از ابزار‌های اصلی توسعه هلدینگ‌های معدنی در جهان تبدیل شده است.

شاید کم‌تر مورد توجه قرار گیرد، اما استمرار فعالیت‌های تحقیقاتی و آزمایشگاهی یکی از مهم‌ترین بخش‌های برنامه ۱۴۰۵ تجلی است.

امروزه مزیت رقابتی شرکت‌های معدنی تنها به حجم ذخایر وابسته نیست، بلکه فناوری‌های فرآوری، کاهش مصرف انرژی، بازیابی عناصر ارزشمند، هوشمندسازی معادن و استفاده از هوش مصنوعی در اکتشاف و استخراج، نقش تعیین کننده‌ای در سودآوری آنها ایفا می‌کند.

به همین دلیل سرمایه‌گذاری در تحقیق و توسعه را باید سرمایه‌گذاری برای افزایش بهره‌وری آینده دانست، نه تنها یک هزینه جاری.

با وجود چشم‌انداز مثبت، تحقق این برنامه‌ها با چالش‌هایی نیز همراه است. تأمین مالی پروژه‌های بزرگ، انتقال فناوری‌های پیشرفته فرآوری، دسترسی به تجهیزات تخصصی، توسعه بازار صادراتی و ثبات مقررات از مهم‌ترین عواملی هستند که می‌توانند بر سرعت اجرای برنامه‌ها اثر بگذارند.

به ویژه در پروژه عناصر نادر خاکی، رقابت جهانی بسیار شدید است و موفقیت تنها با بهره‌برداری از معدن حاصل نمی‌شود، بلکه نیازمند تکمیل زنجیره فرآوری، استانداردسازی محصولات و حضور در بازار‌های بین‌المللی است.

برنامه‌های هیات مدیره تجلی برای سال ۱۴۰۵ نشان می‌دهد این شرکت در حال حرکت به سمت یک مدل سرمایه‌گذاری جدید است، مدلی که بر اکتشاف، توسعه زنجیره ارزش، مواد معدنی راهبردی، تأمین مالی نوین و نوآوری فناورانه استوار است.

اگر این پروژه‌ها طبق برنامه به بهره‌برداری برسند، تجلی می‌تواند از یک هلدینگ سرمایه‌گذاری معدنی به یکی از بازیگران اثرگذار توسعه مواد معدنی استراتژیک در ایران تبدیل شود. با این حال، موفقیت این راهبرد بیش از هر چیز به سرعت اجرای پروژه‌ها، دسترسی به فناوری‌های پیشرفته، تأمین مالی پایدار و توانایی شرکت در تبدیل ظرفیت‌های معدنی به محصولات رقابت‌پذیر در بازار‌های جهانی وابسته خواهد بود. در واقع، سال ۱۴۰۵ را می‌توان سالی دانست که مشخص خواهد کرد آیا تجلی می‌تواند از موج جهانی تقاضا برای مواد معدنی حیاتی بهره‌برداری کند یا هم‌چنان در چارچوب سنتی سرمایه‌گذاری معدنی باقی خواهد ماند.

منبع: تجلی توسعه معادن و فلزات