دگرگونی بنیان‌های بازار هیدروکسید لیتیوم

‌می‌متالز - بازار هیدروکسید لیتیوم که یک‌دهه با رونق و کمبود همراه بود، در سایه گسترش ظرفیت پالایشی و مصرف ضعیف‌تر از انتظار به سوی مازاد عرضه سوق پیدا کرده؛ روندی که چین را بار دیگر به بازار اصلی تعادل‌بخش این صنعت تبدیل کرده است.

به گزارش می‌متالز به نقل از فست‌مارکتس، با شتاب‌گیری خودروسازان به‌ سوی برقی‌سازی، صنعت به‌طور گسترده انتظار داشت باتری‌های پرنیکل بر نسل بعدی خودرو‌های برقی غالب شوند و هیدروکسید لیتیوم، ماده اولیه حیاتی کاتد‌های غنی از نیکل، به یکی از پررشدترین محصولات بخش باتری تبدیل شود. پالایشگران برای افزایش ظرفیت شتاب گرفتند و دولت‌ها از زنجیره‌های تأمین منطقه‌ای حمایت کردند.

با دامن زدن این انتظارات به رونق قیمت، شاخص قیمت معیار فست‌مارکتس برای هیدروکسید لیتیوم مونوهیدرات باتری‌گرید در اواخر ۲۰۲۲ به بالای ۸۰ دلار بر کیلوگرم رسید.

بازار شکل‌گرفته، تفاوت زیادی با پیش‌بینی‌ها داشت. تا سال ۲۰۲۵، گسترش عرضه و مصرف ضعیف‌تر از انتظار، بازار را به مازاد عرضه کشاند و قیمت را تا حدود ۸ دلار بر کیلوگرم به پایین‌ترین سطح در چند سال گذشته، کاهش داد.

از طرف دیگر، باتری‌های لیتیوم آهن فسفات که به‌جای هیدروکسید از کربنات لیتیوم استفاده می‌کنند، سهم بیشتری از بازار خودروی برقی به دست آورده‌اند؛ ضمن اینکه پذیرش خودروی برقی در خارج از چین کندتر از پیش‌بینی‌ها پیش رفته و موج تازه‌ای از ظرفیت پالایشی نیز وارد چرخه تولید شده است. در نتیجه این روندها، بازار از کمبود به مازاد تغییر داشته و مواد اضافی به‌طور فزاینده به چین، که بار دیگر بازار اصلی تعادل‌بخش صنعت شده، سرازیر می‌شود.

ظهور مازاد عرضه

مازاد پدیدآمده نتیجه فروپاشی تقاضای باتری نبود، بلکه ناشی از روند متفاوت تقاضا نسبت به پیش‌بینی‌های اوایل دهه بود. به اعتقاد فست‌مارکتس، پایان معافیت‌های مالیاتی قانون کاهش تورم آمریکا در ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۵ به کاهش خرید خودروی برقی در آمریکا و تضعیف تقاضای تولیدکنندگان باتری کره جنوبی دامن زده است؛ تولیدکنندگان بزرگ باتری نیز در سال ۲۰۲۵ زیان عملیاتی و کاهش درآمد گزارش کردند. لغو پروژه‌ها نیز اثرگذار بود؛ فورد در دسامبر ۲۰۲۵ قرارداد ۶.۵ میلیارد دلاری تأمین باتری با ال‌جی انرژی سولوشن را لغو کرد، سه مدل خودروی برقی برنامه‌ریزی‌شده را کنار گذاشت و برخی برنامه‌های توسعه خودرو‌های برقی خود از جمله F-۱۵۰ Lightning را متوقف کرد. در نتیجه، تولیدکنندگان باتری کره نرخ بهره‌برداری را کاهش داده و موجودی انبار خود را به بازار اسپات تخلیه کردند.

رشد شیمی LFP

دگرگونی بنیان‌های بازار هیدروکسید لیتیوم

سهم روبه‌رشد باتری‌های LFP، به‌ویژه در نتیجه گسترش سریع بازار سامانه‌های ذخیره‌سازی انرژی، تقاضای هیدروکسید لیتیوم را محدودتر کرده است. توسعه سریع محاسبات هوش مصنوعی که به چگالی توان بیشتر برای مراکز داده نیاز دارد، یکی از محرک‌های اصلی رشد ESS بوده است. باتری‌های LFP در این بازار غالب‌اند، چون ایمنی بالاتر، چرخه عمر طولانی‌تر و هزینه پایین‌تر آنها بر مزیت چگالی انرژی بالاتر باتری‌های NCM، که برای ذخیره‌سازی ثابت اهمیت کمتری دارد، برتری می‌یابد.

طبق این تحلیل، باتری‌های LFP حدود ۹۴.۵ درصد از استقرار‌های ESS در ۲۰۲۵ را تشکیل داده‌اند و سهم آنها در ۲۰۲۶ به ۹۵.۱ درصد خواهد رسید. تقاضای لیتیوم از بخش ESS در ۲۰۲۵ به ۳۳۹،۰۸۰ تن معادل کربنات لیتیوم رسیده و پیش‌بینی می‌شود با رشد نزدیک به ۳۰ درصد، در ۲۰۲۶ به ۴۴۰،۰۴۶ تن برسد. خودروسازانی مانند فورد و تسلا نیز سبد محصولات خود را به‌ سوی بازار ذخیره‌سازی انرژی گسترش داده‌اند.

ظرفیت پالایشی جدید

تصمیمات سرمایه‌گذاری دوران رونق همچنان به مسیر خود ادامه دادند و ظرفیت جدید درست زمانی وارد چرخه تولید شد که رشد تقاضا رو به کاهش بود. طبق این تحلیل، تولید هیدروکسید لیتیوم در خارج از چین از ۲۳ هزار تن در ۲۰۲۱ به ۱۰۵،۶۰۰ تن در ۲۰۲۵ افزایش یافت، اما بخش بزرگی از این ظرفیت با مشکل بهره‌برداری مواجه شد. دشواری‌های عملیاتی، فنی و مالی به تعلیق پروژه‌ها و کاهش ارزش دارایی‌ها منجر شده‌اند.

بازگشت چین

دگرگونی بنیان‌های بازار هیدروکسید لیتیوم

از اواخر ۲۰۲۵، بازار اسپات جهانی دستخوش تغییری ساختاری شده است. برخلاف روند تاریخی صادرات خالص چین، کاهش تقاضای خودروی برقی خارج از چین و افزایش تولید پالایشی، مازادی در بازار دریابرد ایجاد کرده که عمدتاً به سمت چین هدایت می‌شود؛ چراکه این بازار به اندازه‌ی کافی بزرگ و منعطف است تا این مازاد را جذب کند.

بر اساس داده‌های گمرکی، واردات هیدروکسید لیتیوم چین در بازه ژانویه تا آوریل ۲۰۲۶ از ۲۳ هزار تن گذشت؛ در حالی که این رقم در بازه مشابه سال قبل کمی بیش از ۵۶۰۰ تن بود. در همین حال، صادرات چین در این بازه به ۱۳،۱۷۱ تن رسید که نسبت به ۱۶،۰۲۶ تن سال قبل و ۴۱،۸۷۶ تن در سال ۲۰۲۴ کاهش نشان می‌دهد.

تغییر جریان‌های تجاری

ورود مواد مازاد به بازار، تفاوت قیمتی میان هیدروکسید باتری‌گرید با گواهی‌نامه‌ی گسترده و موادی بدون این گواهی را افزایش داده؛ به‌طوری‌که عواملی مانند وضعیت گواهی‌نامه، عمر انبارداری و مقصد مصرف اکنون نقش مهم‌تری در ارزش‌گذاری ایفا می‌کنند. فست‌مارکتس نیز پس از دریافت بازخورد از بیش از ۵۰ شرکت در زنجیره‌ی تأمین، مشخصات شاخص‌های قیمت معیار خود را سخت‌گیرانه‌تر می‌کند تا این شاخص‌ها همچنان بازتاب‌دهنده‌ی مواد باتری‌گرید رایج باشند.

منبع: پایگاه خبری - تحلیلی ایراسین