افت کرایه حمل سنگ آهن دریایی

‌می‌متالز - نرخ حمل دریایی سنگ‌ آهن در مسیر‌های اصلی جهان طی هفته‌های اخیر تحت تأثیر کاهش تقاضا برای کشتی‌های کیپ‌سایز و افت حجم بار، روندی نزولی را تجربه کرده است.

به گزارش می‌متالز، بر اساس گزارش Kallanish، نرخ حمل دریایی سنگ آهن در نیمه نخست ژوئن ۲۰۲۶ تحت تأثیر کاهش تقاضا برای کشتی‌های فله‌بر بزرگ (Capesize) و نوسانات حجم بار، روند نزولی به خود گرفت؛ موضوعی که شاخص‌های اصلی بازار حمل‌ونقل دریایی را نیز تحت فشار قرار داده است. نرخ حمل سنگ آهن در مسیر مرجع توبارائو برزیل به چینگدائو چین تا تاریخ ۱۲ ژوئن به ۳۳.۹۵ دلار به ازای هر تن رسید که نسبت به هفته قبل (۶ ژوئن) ۷.۲ درصد کاهش نشان می‌دهد. همچنین این نرخ در مقایسه با ۱۵ مه، حدود ۸.۲ درصد افت ماهانه را ثبت کرده است. در همین حال، نرخ حمل در مسیر استرالیای غربی به چینگدائو نیز در تاریخ مذکور به ۱۰.۹۵ دلار به ازای هر تن رسید که نسبت به هفته قبل ۲۴.۷ درصد کاهش داشته است.

شاخص حمل‌ونقل خشک بالتیک (Baltic Dry Index - BDI) در ۱۶ ژوئن با کاهش ۵۰ واحدی معادل ۱.۸ درصد نسبت به روز معاملاتی قبل، به ۲۶۷۰ واحد رسید. این افت عمدتاً ناشی از عملکرد ضعیف دو بخش اصلی بازار فله‌بر‌ها یعنی کیپ‌سایز و پاناماکس بود. همچنین شاخص Capesize Index که حمل محموله‌های سنگ آهن و زغال‌ سنگ با کشتی‌های حدود ۱۵۰ هزار تنی را رصد می‌کند، در همان روز با کاهش ۱۴۲ واحدی معادل ۳.۵ درصد به ۳۹۱۱ واحد رسید. در نتیجه این کاهش، میانگین درآمد روزانه کشتی‌های کیپ‌سایز نیز ۱٬۲۸۵ دلار افت کرد و به ۳۱٬۹۶۸ دلار در روز رسید.

کاهش تقاضا و افزایش کشتی‌های بدون بار

بازار حمل فله خشک در اوایل ژوئن همچنان تحت تأثیر افت تقاضا برای کشتی‌های کیپ‌سایز قرار داشت. این وضعیت هم‌زمان با افزایش تعداد کشتی‌های بدون بار (Ballast Vessels) در بازار، فشار مضاعفی بر نرخ‌های حمل وارد کرد. بر اساس ارزیابی Baltic Exchange، در فاصله ۸ تا ۱۵ ژوئن، بخش کیپ‌سایز یکی از دشوارترین هفته‌های خود را پشت سر گذاشت؛ زیرا احساسات بازار تضعیف شده و حجم بار‌های قابل حمل در هر دو حوزه اقیانوس آرام و اقیانوس اطلس در سطح پایینی قرار داشت.

گزارش‌ها نشان می‌دهد که بازار اقیانوس آرام همچنان اصلی‌ترین کانون ضعف در بخش کیپ‌سایز بوده است. دلیل اصلی این وضعیت، کاهش نسبی فعالیت شرکت‌های معدنی و محدود بودن حجم محموله‌های عرضه‌شده در مقایسه با ظرفیت موجود ناوگان حمل‌ونقل دریایی عنوان شده است. با این حال، منطقه آتلانتیک شمالی تا حدودی توانست از بازار حمایت کند؛ به‌ویژه به واسطه ثبت سفارش‌های جدید حمل و افزایش تقاضا برای برخی مسیر‌های حمل‌ونقل.

مؤسسه رتبه‌بندی Fitch Ratings در گزارش چشم‌انداز ماه ژوئن خود اعلام کرد که بخش حمل فله خشک در مقایسه با سایر بخش‌های حمل‌ونقل دریایی، کمترین تأثیر را از جنگ خاورمیانه متحمل شده است. این مؤسسه در عین حال تأکید کرده که رشد حمل دریایی کالا‌های پایه به‌ویژه سنگ آهن در سال ۲۰۲۶، همچنان از نرخ‌های کرایه کشتی‌های کیپ‌سایز حمایت می‌کند.

نقش محدود خلیج فارس در بازار فله خشک

به گفته فیتچ، خاورمیانه تنها حدود ۳ درصد از تجارت جهانی فله خشک را به خود اختصاص می‌دهد؛ بنابراین تأثیر مستقیم تنش‌های منطقه‌ای بر این بازار محدود است. با این حال، بسته شدن احتمالی تنگه‌های راهبردی منطقه می‌تواند صادرات کود‌های شیمیایی را به‌شدت تحت تأثیر قرار دهد. از سوی دیگر، کشتی‌های کیپ‌سایز حضور بسیار محدودی در منطقه خلیج فارس دارند و به همین دلیل ریسک عملیاتی آنها در این منطقه پایین‌تر است.

تحلیلگران معتقدند آثار بلندمدت جنگ بر بازار کشتی‌های فله‌بر همچنان با ابهام همراه است، اما در صورت افزایش واردات زغال‌ سنگ توسط کشور‌های مصرف‌کننده برای جبران اختلالات احتمالی در عرضه نفت، بخش فله خشک می‌تواند از این تغییر الگوی تقاضا منتفع شود.

در حالی که بازار فله‌بر‌ها معمولاً در سه‌ماهه نخست هر سال با رکود فصلی مواجه می‌شود، بازار در دوره ژانویه تا مارس ۲۰۲۶ برخلاف الگوی سنتی خود عمل کرد و بدون تجربه افت معمول فصلی، وارد سه‌ماهه دوم سال شد. به اعتقاد فعالان صنعت حمل‌ونقل دریایی، این عملکرد بهتر از انتظار می‌تواند بخشی از فشار‌های فعلی بازار را در ادامه سال جبران کند.

منبع: پایگاه خبری - تحلیلی ایراسین