قیمت انرژی برای فولادسازان رانت تلقی نمی‌شود/ اگر مساله انرژی حل شود، ظرفیت ارزآوری صنعت فولاد از ۲۰ میلیارد دلار در سال عبور خواهد کرد

به گزارش می‌متالز، بهرام سبحانی، رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران، در همایش «صنعت فولاد و سنگ‌ آهن در دوران تحول» و در ابتدای سخنان خود با اشاره به موضوع انرژی اظهار کرد: در صنعت فولاد برای میزان مصرف انرژی، بنچ‌مارک‌هایی در کشور‌های مختلف از جمله ژاپن، آمریکا و کره جنوبی وجود دارد و فولادسازان بزرگ و استاندارد ایران مانند فولاد مبارکه و فولاد خراسان، از نظر مصرف انرژی در مقایسه با این استاندارد‌ها وضعیت نامناسبی ندارند.

او افزود: ایران به دلیل نداشتن زغال‌ سنگ مرغوب کک‌شو، نمی‌تواند مانند بسیاری از کشور‌های جهان به‌طور گسترده از کوره بلند استفاده کند. در حال حاضر نیز واحد‌هایی مانند ذوب‌ آهن اصفهان و فولاد زرند که کوره بلند دارند، به دلیل نبود کک مرغوب با مشکلاتی مواجه هستند.

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران ادامه داد: به همین دلیل، کشور به سمت استفاده از گاز و روش احیای مستقیم رفت. در مقطعی نیز وزارت نفت اعلام کرده بود که گاز مازاد دارد و به جای صادرات خام آن، می‌توان با ایجاد صنایع انرژی‌بر، گاز را به محصول دارای ارزش افزوده تبدیل کرد.

به گفته سبحانی، توسعه واحد‌های احیای مستقیم نیز در همین چارچوب انجام شد.

فولاد، صنعتی مزیت‌دار برای ایران

سبحانی با اشاره به جایگاه ایران در تولید فولاد گفت: ایران با تولید ۳۲ میلیون تن فولاد در رتبه دهم جهان قرار گرفته است. برزیل با ۳۳.۴ میلیون تن، آلمان با ۳۴.۱ میلیون تن و ترکیه با ۳۸ میلیون تن، در رتبه‌های بالاتر قرار دارند.

او تأکید کرد: ایران از مزیت‌های مهمی برای تولید فولاد برخوردار است. کشور سنگ‌ آهن دارد، در حالی که بسیاری از فولادسازان جهان سنگ‌ آهن مورد نیاز خود را از فاصله‌های دور و کشور‌هایی مانند استرالیا و برزیل وارد می‌کنند. انرژی و نیروی کار نیز از دیگر مزیت‌های ایران در این صنعت هستند.

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران افزود: صنعت فولاد، از سنگ‌ آهن تا محصول نهایی، حدود ۵ درصد تولید ناخالص داخلی کشور را به خود اختصاص می‌دهد و در زنجیره فولاد نیز حدود ۸ درصد از کل نیروی شاغل کشور مشغول به کار هستند.

به گفته سبحانی، فولاد پس از پتروشیمی، یکی از مهم‌ترین بخش‌های صادرات غیرنفتی کشور است و حدود ۱۵ درصد ارزش صادرات غیرنفتی از زنجیره فولاد تأمین می‌شود.

او گفت: اگر مساله انرژی در کشور حل شود، ظرفیت ارزآوری صنعت فولاد می‌تواند از ۲۰ میلیارد دلار در سال نیز عبور کند.

کاهش سود شرکت‌های فولادی

سبحانی با اشاره به آثار محدودیت‌های انرژی بر عملکرد شرکت‌های فولادی گفت: سود شرکت‌ها طی شش سال گذشته از ۳۳ درصد به ۶ درصد کاهش یافته است.

او افزود: این ارقام مربوط به میانگین سود شرکت‌های بزرگ بورسی است و صورت‌های مالی این شرکت‌ها شفاف است و تحت نظارت قرار دارند.

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران تأکید کرد: دیگر نمی‌توان مساله انرژی ارزان یا انرژی رانتی را درباره صنعت فولاد مطرح کرد.

به گفته او، قیمت انرژی برای فولادسازان به‌ گونه‌ای نیست که بتوان آن را رانت تلقی کرد و قیمت سنگ‌ آهن نیز فاصله قابل‌توجهی با قیمت‌های جهانی ندارد.

هزینه حمل سنگ‌ آهن داخلی بیشتر از واردات

سبحانی با اشاره به هزینه حمل مواد اولیه گفت: یک کشتی ۴۰۰ هزار تنی می‌تواند سنگ‌ آهن را از استرالیا با هزینه حمل مناسبی به ایران منتقل کند، اما هزینه حمل یک تن سنگ‌ آهن از گل‌گهر به فولاد مبارکه یا از گل‌گهر به خوزستان می‌تواند از هزینه حمل همان مقدار سنگ‌ آهن از استرالیا به ایران بیشتر باشد.

او دلیل این مساله را نبود امکان استفاده از کشتی‌های ۴۰۰ هزار تنی در حمل داخلی عنوان کرد و گفت استفاده از کشتی‌های کوچک‌تر هزینه حمل را افزایش می‌دهد.

توقف تولید با قطعی برق و گاز

سبحانی با اشاره به آثار قطعی برق و گاز بر فعالیت واحد‌های فولادی گفت: وقتی یک کارخانه بر اساس فعالیت ۱۲ماهه و ظرفیت اسمی خود برای تولید و سودآوری برنامه‌ریزی می‌کند، قطعی انرژی تمام محاسبات اقتصادی آن را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

او توضیح داد: اگر برق یک واحد از ساعت ۶ صبح تا ۱۲ شب قطع شود، از مدتی قبل از قطع برق باید خط تولید متوقف شود و مواد مذاب موجود در مسیر تخلیه شود. پس از وصل شدن برق نیز راه‌اندازی دوباره خط تولید زمان می‌برد.

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران افزود: در این مدت کارخانه تولیدی ندارد، اما هزینه‌های مربوط به گرم نگه داشتن تجهیزات، تأسیسات و نیروی انسانی همچنان وجود دارد.

رشد شدید هزینه برق

سبحانی با اشاره به رشد هزینه برق در سال‌های گذشته گفت: طی پنج سال گذشته، نرخ برق رشد بسیار بالایی داشته است و در حالی که ممکن است برخی معتقد باشند انرژی در کشور‌های دیگر ارزان‌تر بوده، مساله این است که صنعت به یک نرخ معقول و قابل پیش‌بینی برای برنامه‌ریزی نیاز دارد.

او با اشاره به سرمایه‌گذاری برخی شرکت‌های ایرانی در عمان گفت: در این کشور برای سرمایه‌گذاران، نرخ برق و گاز برای مدت ۱۰ سال تثبیت می‌شود؛ در حالی که نرخ رشد قیمت فولاد بسیار پایین‌تر از نرخ تورم داخلی است.

سبحانی همچنین به تفاوت میان نرخ اعلامی و نرخ واقعی برق اشاره کرد و گفت: ممکن است نرخ اعلامی برق برای صنعت مثلاً ۲ هزار یا ۲ هزار و ۵۰۰ تومان باشد، اما در عمل هزینه‌های دیگری مانند مابه‌التفاوت اجرای مقررات، هزینه سوخت نیروگاهی، مابه‌التفاوت انرژی، ماده ۱۶، بهای ترانزیت و موارد دیگر به آن اضافه می‌شود و هزینه نهایی برق را افزایش می‌دهد.

سهم صنعت فولاد از مصرف برق

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران با اشاره به مصرف برق کشور گفت: پیک مصرف برق کشور حدود ۷۷ هزار مگاوات است و مصرف برق صنعت فولاد حدود ۵۳۰۰ مگاوات، معادل ۶.۹ درصد از این میزان است.

او افزود: از این ۵۳۰۰ مگاوات، حدود ۳۶۸۴ مگاوات توسط خود صنعت فولاد تولید می‌شود و با وجود این، واحد‌های فولادی همچنان با کمبود برق مواجه هستند.

سبحانی با انتقاد از نحوه اعمال محدودیت‌ها گفت: گاهی برق واحد‌ها بدون اطلاع قبلی قطع می‌شود و حتی در مواردی اعلام می‌شود که یک ساعت دیگر برق قطع خواهد شد. چنین اقدامی می‌تواند خسارت جدی به تجهیزات و فرآیند تولید وارد کند.

او تأکید کرد: با توجه به اینکه بخش قابل‌توجهی از برق مورد نیاز فولادسازان توسط خود آنها تأمین می‌شود، واگذاری کامل تولید برق به مصرف‌کنندگان بزرگ از نظر کارشناسی و اقتصادی تصمیم مناسبی نیست.

انتقاد از الزام صنایع به احداث نیروگاه

سبحانی درباره الزام صنایع به احداث نیروگاه گفت: یک واحد بزرگ مانند فولاد مبارکه یا فولاد خوزستان ممکن است توانایی احداث نیروگاه ۵۰۰ مگاواتی را داشته باشد، اما برای بسیاری از شرکت‌ها احداث نیروگاه از نظر اقتصادی توجیه ندارد.

او افزود: ظرفیت واقعی یک نیروگاه به محل احداث آن نیز وابسته است. به عنوان مثال، نیروگاهی با ظرفیت اسمی ۵۰۰ مگاوات در بندرعباس، در ارتفاعات اصفهان یا کرمان ظرفیت عملیاتی پایین‌تری خواهد داشت.

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران گفت: از نظر کارشناسی، واگذاری تولید برق به مصرف‌کننده، یکی از خطا‌های اقتصادی است و باید در این سیاست بازنگری شود.

مشکلات صنعت فولاد در تأمین گاز

سبحانی در ادامه با اشاره به مشکلات گاز گفت: وضعیت گاز نیز مشابه برق است. او به صدور قبض گاز در بهمن‌ماه سال گذشته اشاره کرد که به گفته او، مبلغ آن دو برابر قبض دی‌ماه بوده است.

او افزود: در حالی که شرکت‌های بورسی صورت‌های مالی خود را بسته و سود خود را توزیع کرده بودند، بعداً با هزینه‌های جدید و مابه‌التفاوت بهای گاز مواجه شدند؛ مساله‌ای که بر سودآوری آنها اثر گذاشت.

سبحانی گفت: با ادامه این روند، بسیاری از شرکت‌ها ممکن است از نظر اقتصادی از چرخه تولید خارج شوند.

صنعت فولاد نمی‌تواند خود گاز تولید کند

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران با اشاره به پیشنهاد‌هایی برای ورود صنایع به حوزه تولید انرژی گفت: نمی‌توان از یک فولادساز انتظار داشت که وارد حوزه استخراج گاز شود.

او افزود: استخراج و فرآوری گاز یک فعالیت تخصصی است و در برخی میادین، گاز ترش نیازمند تجهیزات و پالایشگاه برای شیرین‌سازی است؛ بنابراین نمی‌توان از یک شرکت فولادی انتظار داشت که وارد حوزه‌ای شود که تخصص اصلی آن نفت و گاز نیست و قرارداد‌های مربوط به آن را نیز مدیریت کند.

۱۸ میلیارد دلار ارزش از دست‌رفته تولید فولاد

سبحانی با اشاره به موضوع اصلی همایش و ضرورت تحول در صنعت فولاد گفت: اگر قرار باشد مسائل انرژی حل نشود، ادامه فعالیت صنعت فولاد با چالش جدی مواجه خواهد شد.

او اظهار کرد: ارزش تولید از دست‌رفته صنعت فولاد به دلیل محدودیت‌های انرژی طی چهار تا پنج سال گذشته حدود ۱۸ میلیارد دلار بوده است.

به گفته سبحانی، این روند در سال ۱۴۰۳ به اوج خود رسید و محدودیت‌های برق و گاز بیشترین آسیب را به تولید وارد کردند.

امکان رسیدن ایران به رتبه هفتم تولید فولاد

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران با اشاره به ظرفیت تولید کشور گفت: در ماه‌های مهر و آبان، زمانی که محدودیت‌های برق و گاز کاهش پیدا کرد، تولید فولاد کشور در هر ماه به بیش از ۳ میلیون و ۴۰۰ هزار تن رسید.

او افزود: اگر چنین میزان تولیدی در طول ۱۲ ماه تداوم پیدا می‌کرد، تولید سالانه کشور به حدود ۴۲ میلیون تن می‌رسید و ایران می‌توانست به رتبه هفتم تولید فولاد جهان برسد.

سبحانی گفت: در چنین شرایطی، ترکیه و آلمان در رتبه‌های پایین‌تر قرار می‌گرفتند، اما مسائل و محدودیت‌های ایجادشده، از جمله جنگ، فرصت‌هایی را از صنعت فولاد ایران گرفت.

زنجیره فولاد به برق و گاز هم‌زمان نیاز دارد

سبحانی در پایان تأکید کرد که مساله اصلی در صنعت فولاد، وابستگی هم‌زمان بخش‌های مختلف زنجیره به برق و گاز است.

او توضیح داد: وقتی یک واحد در یک مقطع زمانی گاز دارد، اما برق ندارد و در مقطع دیگری برق دارد، اما گاز ندارد، عملاً امکان استفاده از ظرفیت کامل تولید وجود ندارد. به گفته او، نمی‌توان تولید آهن اسفنجی را در زمان دسترسی به گاز به‌صورت نامحدود افزایش داد و سپس در زمان کمبود گاز از ذخایر آن استفاده کرد، زیرا این محصولات قابلیت انبارش نامحدود ندارند.

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران تأکید کرد: صنعت فولاد برای استفاده از ظرفیت‌های خود به تأمین هم‌زمان و پایدار انرژی نیاز دارد و تداوم محدودیت‌های برق و گاز، فرصت‌های قابل‌توجهی را از این صنعت گرفته است.

ظرفیت فولاد کشور به ۵۵ میلیون تن رسید، اما به‌دلیل کمبود انرژی تولید به ۳۰ میلیون تن محدود شد

بهرام سبحانی، رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران، در ادامه سخنان خود در همایش «صنعت فولاد و سنگ‌ آهن در دوران تحول» با اشاره به ظرفیت ایجادشده در صنعت فولاد گفت: طبق برنامه، ظرفیت فولاد کشور در افق ۱۴۰۴ باید به ۵۵ میلیون تن می‌رسید که این بخش تنها حوزه‌ای بود که در برنامه توانست به هدف تعیین‌شده دست پیدا کند.

او با اشاره به روند توسعه صنعت فولاد پس از اجرای سیاست‌های اصل ۴۴ قانون اساسی گفت: تا سال ۱۳۸۵ صنعت فولاد عمدتاً دولتی بود و مدیریت متمرکزی داشت. در آن دوره، زمانی که برای مثال افزایش ظرفیت تولید از ۱۰ به ۱۵ میلیون تن در یک برنامه پنج‌ساله هدف‌گذاری می‌شد، میزان نیاز به برق، گاز، راه‌آهن و توسعه معادن نیز هم‌زمان در برنامه‌ریزی‌ها دیده می‌شد.

به گفته سبحانی، پس از اصلاح اصل ۴۴ و ورود بخش خصوصی به سرمایه‌گذاری در صنعت فولاد، توسعه این صنعت شتاب گرفت و ظرفیت فولاد کشور تا سال ۱۴۰۴ به حدود ۵۵ میلیون تن رسید، اما زیرساخت‌های انرژی متناسب با این ظرفیت توسعه پیدا نکردند.

او افزود: «۵۵ میلیون تن به دلیل نبود گاز و برق، ما به ۳۰ میلیون تن بیشتر نرسیدیم.»

ظرفیت منطقی تولید فولاد ۴۵ میلیون تن است

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران با اشاره به ظرفیت فعلی کشور گفت: اگر ظرفیت ۵۵ میلیون تنی موجود را با ضریب بهره‌برداری ۸۰ درصد در نظر بگیریم، ظرفیت تولید منطقی کشور حدود ۴۵ میلیون تن خواهد بود؛ مشروط بر اینکه انرژی مورد نیاز تأمین شود.

سبحانی با اشاره به پایین بودن سرانه مصرف فولاد در کشور گفت: سرانه مصرف فولاد از حدود ۲۷۰ کیلوگرم در سال‌های گذشته به حدود ۲۲۵ کیلوگرم رسیده است و در نتیجه، مصرف داخلی کشور کمتر از ۲۰ میلیون تن است.

او افزود: حتی اگر تولید کشور ۳۲ میلیون تن باشد، حدود ۱۸ میلیون تن مازاد بر مصرف داخلی وجود دارد که باید صادر شود؛ بنابراین هر میزان تولیدی که به دلیل نبود برق و گاز از دست می‌رود، به معنای از دست رفتن درآمد ارزی ناشی از صادرات نیز خواهد بود.

فولاد کمتر از پنج درصد برق کشور را مصرف می‌کند

سبحانی با اشاره به سهم صنعت فولاد از مصرف انرژی کشور گفت: صنعت فولاد در شرایط تولید کامل، کمتر از ۵ درصد برق کشور را مصرف می‌کند.

او با انتقاد از نحوه اعمال محدودیت‌های انرژی گفت: وقتی صنعتی سهم محدودی از مصرف برق شبکه دارد، قطع برق آن در زمان کمبود نباید به‌ گونه‌ای باشد که این صنعت با آسیب جدی مواجه شود.

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران همچنین درباره مصرف گاز گفت: از حدود ۸۰۰ میلیون مترمکعب گازی که روزانه به شبکه تزریق می‌شود، سهم صنعت فولاد کمتر از ۵ درصد است.

انتقال فولاد به کنار آب راه‌حل کمبود آب نیست

سبحانی درباره پیشنهاد انتقال صنایع فولادی به مناطق ساحلی گفت: اگر هدف، صادرات باشد، استقرار واحد‌ها در کنار آب می‌تواند مزیت داشته باشد، اما انتقال صنعت به کنار آب به دلیل کمبود آب در مناطق مرکزی، راهکار مناسبی نیست.

او گفت: «سنگ‌ آهن را بردن لب آب آسان‌تر است یا آب را آوردن پای سنگ‌ آهن؟»

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران با اشاره به میزان مصرف آب صنعت فولاد افزود: مصرف آب فولاد مبارکه حدود ۲.۲ لیتر به ازای هر کیلوگرم تولید است و این صنعت از نظر اشتغال، ارزآوری و سهم در تولید ناخالص داخلی، جایگزین ساده‌ای ندارد.

او تأکید کرد که صنعت فولاد را نمی‌توان صرفاً به‌عنوان یک صنعت آب‌بر در نظر گرفت.

بهینه‌سازی مصرف انرژی و آب در بنگاه‌ها

سبحانی با اشاره به اقداماتی که خود بنگاه‌های اقتصادی باید انجام دهند، گفت: بخشی از اصلاحات باید در داخل بنگاه‌ها انجام شود و مصرف برق، گاز و آب همچنان ظرفیت قابل‌توجهی برای بهینه‌سازی دارد.

او افزود: در حوزه آب باید بازچرخانی بیشتری انجام شود و برخی واحد‌ها نیز در فرآیند تصفیه پساب، چند مرحله از سیستم‌های اسمز معکوس استفاده می‌کنند تا خروجی پساب کاهش پیدا کند.

تمرکز بر کیفیت به جای افزایش ظرفیت

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران با توجه به محدودیت‌های موجود در حوزه انرژی، بر تمرکز صنعت بر ارتقای کیفیت تولید به جای افزایش ظرفیت تأکید کرد.

او گفت: «به دنبال توسعه ظرفیت هم نباید برویم؛ باید برویم ارتقای کیفی بدهیم.»

سبحانی افزود: ارزش هر تن فولاد معمولی می‌تواند حدود ۴۰۰ تا ۴۵۰ دلار باشد، در حالی که برخی فولاد‌های خاص تا ۲ هزار دلار به ازای هر تن ارزش دارند؛ بنابراین باید با سرمایه‌گذاری و بهینه‌سازی، تولید محصولات با ارزش افزوده بالاتر را دنبال کرد.

ضرورت خروج از تولید تک‌محصولی

سبحانی تنوع‌بخشی به تولیدات و خروج از تک‌محصولی بودن را یکی دیگر از راهکار‌های مقابله با محدودیت‌های انرژی عنوان کرد.

او گفت: شرکت‌هایی که تنها یک محصول، مانند آهن اسفنجی، تولید می‌کنند، در زمان قطع گاز عملاً تولیدشان به صفر می‌رسد. اما شرکت‌هایی که زنجیره متنوع‌تری دارند، می‌توانند با وجود توقف یک بخش، فعالیت بخش‌های دیگر را ادامه دهند.

وی افزود: شرکت‌هایی مانند فولاد مبارکه که محصولات متنوعی از جمله ورق گرم، ورق سرد، ورق رنگی و گالوانیزه تولید می‌کنند، در شرایط محدودیت انرژی امکان تنظیم ترکیب تولید خود را دارند و می‌توانند دست‌کم بخشی از هزینه‌های خود از جمله هزینه نیروی انسانی را پوشش دهند.

صادرات مواد خام باید محدود شود

سبحانی همچنین بر محدود کردن صادرات مواد خام و توسعه فرآوری تأکید کرد و گفت: تا زمانی که واحد‌های پایین‌دستی به خوراک واحد‌های بالادستی نیاز دارند، صادرات مواد خام منطقی نیست.

او افزود: اگر واحد‌های داخلی به گندله، کنسانتره یا آهن اسفنجی نیاز دارند، در شرایطی که امکان تأمین این مواد از داخل وجود ندارد، باید صادرات آنها محدود شود.

جنگ و سیاست‌های داخلی بازار‌های صادراتی را کاهش داد

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران با اشاره به وضعیت بازار‌های صادراتی گفت: صنعت فولاد ایران در جریان جنگ بخشی از بازار‌های خود را از دست داد، اما همه این کاهش بازار ناشی از جنگ نبود و برخی سیاست‌های داخلی و تحریم‌ها نیز در این زمینه اثرگذار بودند.

سبحانی گفت: صنعت فولاد در دوره‌های گذشته نیز با تحریم مواجه بوده، اما توانسته بود صادرات خود را ادامه دهد و سالانه حدود ۸ تا ۱۰ میلیارد دلار ارزآوری داشته باشد.

او از برخی مقررات صادراتی انتقاد کرد و گفت: الزام صادرکننده به عرضه محصول در بورس پیش از صادرات، می‌تواند فرآیند صادرات را دشوار کند.

تأکید بر اصلاح فرمول نرخ گاز فولاد

سبحانی یکی از انتظارات صنعت فولاد از حاکمیت را اصلاح فرمول محاسبه نرخ گاز عنوان کرد و گفت: دیگر نمی‌توان با این فرض که برق و گاز صنعت فولاد ارزان یا یارانه‌ای است، درباره قیمت انرژی تصمیم‌گیری کرد.

او همچنین بر تأمین پایدار انرژی و جلوگیری از قطع و وصل‌های مکرر تأکید کرد و گفت این قطع و وصل‌ها علاوه بر کاهش تولید، خسارت‌های قابل‌توجهی به تجهیزات وارد می‌کند.

ضرورت اولویت‌دهی به تأمین انرژی فولاد

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران با اشاره به سهم کمتر از ۵ درصدی فولاد از مصرف برق کشور گفت: تأمین انرژی صنعت فولاد باید در زمان کمبود انرژی در اولویت قرار گیرد.

او با اشاره به جلسه‌ای با حضور رئیس‌جمهوری و وزیر نیرو گفت که در آن جلسه نیز بر اولویت صنعت فولاد تأکید شده است.

انتقاد از فرمول قیمت گاز صنایع فولادی

سبحانی همچنین به نحوه تعیین قیمت گاز صنایع فولادی و مقایسه آن با گاز پتروشیمی‌ها انتقاد کرد.

او گفت: قیمت گاز پتروشیمی بر اساس فرمول‌های مرتبط با بازار جهانی تعیین می‌شود، اما برای گاز مصرفی فولاد نیز درصدی از قیمت گاز پتروشیمی مبنا قرار می‌گیرد؛ در حالی که نوع استفاده فولاد از گاز با پتروشیمی متفاوت است.

به گفته سبحانی، گاز در صنعت فولاد عمدتاً به‌عنوان گاز فرآیندی مورد استفاده قرار می‌گیرد و نمی‌توان آن را با گازی که در پتروشیمی به‌عنوان خوراک مصرف می‌شود، یکسان در نظر گرفت.

او همچنین خواستار بازنگری در میزان ارزش افزوده مبنای محاسبه نرخ گاز شد.

ضرورت تثبیت مقررات ارزی

سبحانی یکی دیگر از مطالبات صنعت فولاد را تثبیت مقررات ارزی عنوان کرد و گفت: تغییر مقررات صادراتی و ارزی، فرآیند صادرات را برای تولیدکنندگان دشوار کرده است.

او افزود: در برخی موارد، تولیدکننده فولاد مجبور شده محصول خود را ابتدا در بورس عرضه کند و در صورت فروش نرفتن، آن را صادر کند، در حالی که ممکن است همان محصول از سوی فرد یا مجموعه دیگری خریداری و صادر شود.

به گفته سبحانی، این روند می‌تواند باعث شود آمار صادرات رسمی از سوی کارخانه با صادرات واقعی محصول از کشور تفاوت داشته باشد.

ضرورت مشوق‌های صادراتی

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران با توجه به مازاد تولید بر مصرف داخلی، بر ضرورت حمایت از صادرات تأکید کرد.

او گفت: با توجه به پایین بودن مصرف داخلی و وجود بیش از ۱۰ میلیون تن مازاد تولید، توسعه بازار‌های صادراتی ضروری است و مشوق‌های صادراتی باید مورد توجه قرار گیرد.

انتقاد از موانع تأمین مالی

سبحانی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به تجربه تأمین مالی در دوران مدیریت خود در ذوب‌ آهن اصفهان گفت: در سال ۱۳۸۵ توانسته بود برای این شرکت دو وام ۳۰۰ میلیون دلاری از دو بانک خارجی دریافت کند.

او توضیح داد که برای بازپرداخت این تسهیلات، سازوکاری با حضور خریدار خارجی و ایجاد یک حساب طراحی شده بود تا درآمد حاصل از فروش محصول به آن حساب واریز شود و اقساط وام از همان محل پرداخت شود.

سبحانی گفت: چنین امکانی در سال ۱۳۹۵ در فولاد مبارکه دیگر وجود نداشت و امروز نیز مدیران بنگاه‌ها با محدودیت‌های مختلف مواجه هستند.

او در تشبیهی گفت: «مدیران را با زنجیر‌هایی به دست و پایشان بسته‌ایم و با وزنه‌های سنگین می‌گوییم برو در دریا شنا کن.»

انتقاد از افزایش هزینه‌های بنگاه‌ها

سبحانی با اشاره به افزایش هزینه‌های شرکت‌ها گفت: شرکت‌های دولتی و وزارتخانه‌ها نیز برای خود ساختار‌ها و هزینه‌هایی ایجاد کرده‌اند که در نهایت بخشی از این هزینه‌ها از جیب مصرف‌کننده یا صنعت تأمین می‌شود.

او افزود: اگر قرار است شرکت‌ها خودکفا باشند و دخل و خرج خود را متوازن کنند، باید آثار این سیاست‌ها نیز بر هزینه‌های صنعت و تولید مورد توجه قرار گیرد.

رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران همچنین گفت: در شرایط فعلی، صنعت به نوعی هزینه یارانه بخش خانگی را نیز تحمل می‌کند و در حالی که در بسیاری از کشور‌ها انرژی برای صنعت ارزان‌تر از بخش خانگی است، شرایط در ایران متفاوت است.

بوروکراسی، مانع تأمین مالی و صادرات

سبحانی در پایان با اشاره به مشکلات تأمین مالی و صادرات گفت: راه‌های مختلفی برای تأمین مالی وجود دارد، اما در عمل محدودیت‌های بانک مرکزی، مقررات صادراتی و دخالت دستگاه‌های مختلف در اینکه چه کسی، چه محصولی و چگونه صادر کند، کار را برای بنگاه‌ها دشوار کرده است.

او تأکید کرد: صنعت فولاد برای عبور از شرایط موجود علاوه بر اصلاحات درون‌بنگاهی، به اصلاح سیاست‌های حاکمیتی، تأمین پایدار انرژی، تثبیت مقررات و تسهیل صادرات نیاز دارد.

منبع: اقتصادنیوز