به گزارش میمتالز، صنعت پالایشی به مجموعه شرکتهایی گفته میشود که نفت خام یا میعانات گازی را پالایش کرده و آنها را به فرآوردههای نفتی با ارزش افزوده بالاتر تبدیل میکنند. این صنعت یکی از مهمترین بخشهای زنجیره ارزش نفت و گاز و از صنایع راهبردی بازار سرمایه و اقتصاد کشور به شمار میرود.
پالایشگاهها با دریافت نفت خام و استفاده از فرآیندهای مختلف پالایشی، محصولاتی مانند بنزین، گازوئیل (نفتگاز)، سوخت هواپیما (ATK)، نفت سفید، نفت کوره (مازوت)، گاز مایع (LPG)، قیر، انواع حلالها و خوراک مورد نیاز صنایع پتروشیمی را تولید میکنند؛ محصولاتی که علاوه بر تأمین نیاز داخلی، نقش مهمی در صادرات غیرنفتی و ارزآوری کشور دارند.
در بازار سرمایه، گروه پالایشی شامل شرکتهای پالایش نفتی است که سهام آنها در بورس تهران معامله میشود. مهمترین نمادهای این گروه عبارتاند از پالایش نفت اصفهان (شپنا)، پالایش نفت بندرعباس (شبندر)، پالایش نفت تهران (شتران)، پالایش نفت تبریز (شبریز)، پالایش نفت لاوان (شاوان) و پالایش نفت شیراز (شراز).
عملکرد شرکتهای این صنعت تحت تأثیر متغیرهایی مانند قیمت جهانی نفت خام، قیمت فرآوردههای نفتی در بازارهای جهانی، کرک اسپرد (حاشیه سود پالایشی)، نرخ ارز، سیاستهای قیمتگذاری و شرایط صادرات قرار دارد. از سوی دیگر، به دلیل ارزش بازار بالای این شرکتها، گروه پالایشی از صنایع اثرگذار بر شاخص کل بورس محسوب میشود.
در حال حاضر، ۶ شرکت پالایشی در بازار سرمایه ایران فعالیت دارند که از طریق ۶ نماد بورسی به پالایش نفت خام میپردازند. در این گزارش اما، عملکرد ۵ نماد از این گروه مورد بررسی قرار گرفته است و نماد غایب در این فهرست، به دلیل نداشتن گزارش بررسی نشد. فهرست این شرکتها در جدول زیر ارائه شده است.

نماد «شبریز» در خرداد سال جاری نسبت به ماه گذشته رشد ۹ درصدی درآمد داشته و در صدر فهرست ایستاده است. در طرف مقابل، نماد «شراز» قرار دارد که درآمد خرداد سال جاری نسبت به ماه گذشته ۴ درصد کاهش یافته است.
در خرداد سال جاری نسبت به خرداد سال گذشته نماد «شپنا» توانسته است در بین هم گروههای خود بیشترین درآمد را کسب کند که به ۱۹۰ درصد رسیده است.
در طرف مقابل نماد «شبندر» کمترین درآمد را در خرداد سال جاری نسبت به خرداد سال گذشته کسب کرده و به ۹۷ درصد رسیده است.